Cypr, wyspa Afrodyty, to miejsce, gdzie od
zarania dziejów kwitł handel między kupcami z trzech kontynentów: Europy,
Azji i Afryki. Władze tego kraju umiejętnie wykorzystały strategiczną
lokalizację Wyspy.
Przemyślana polityka gospodarcza
W połączeniu z rozwiniętą infrastrukturą, liberalną polityką
gospodarczą , pozytywnym nastawieniem do inwestorów zagranicznych,
stabilizacją
makroekonomiczną, stabilnym i przyjaznym otoczeniem biznesu, w tym
korzystnym
opodatkowaniem, Cypr stanowi idealne miejsce dla rozwoju lokalnego i
międzynarodowego biznesu.
Cypr to suwerenne państwo z systemem rządów
prezydenckich i demokracji parlamentarnej. Członkiem Unii Europejskiej jest od
1 maja 2004 r. Cypryjska gospodarka jest oparta na systemie wolnorynkowym. Od
130 lat funkcjonuje tu wywodzący się z Anglii, system prawny common law, z orzecznictwem opartym na
precedensach.
Dążeniem rządu Cypru jest
rozwój zdywersyfikowanego sektora usługowego, dającego obecnie 75 proc. PKB.
Stworzono wyjątkowo korzystne warunki dla
inwestycji zagranicznych o wysokim poziomie technologicznym działających
samodzielnie jak i tworzenia spółek z firmami cypryjskimi - „joint ventures". W
ten sposób stać się one istotnym czynnikiem transferu nowoczesnych technologii.
Państwo jest ukierunkowane na przyciąganie inwestycji w sektorach nowoczesnych,
technologii oraz stymulujące działalność badawczo-rozwojową. Największe
zainteresowanie budzą takie dziedziny jak IT, teletechnika, biotechnologia i
nauki medyczne, a zwłaszcza genetyka. W celu zwiększenia atrakcyjności
inwestycyjnej, Cypr na swojej drodze do Unii Europejskiej zliberalizował szereg
regulacji natury prawnej, podatkowej, finansowej i administracyjnej zarówno w
odniesieniu do potencjalnych inwestorów z krajów Unii, jak też z krajów trzecich.
W rezultacie tych reform zagraniczne podmioty mogą obecnie inwestować w
większość sektorów gospodarki obejmując nawet 100 proc. udziałów, przy
relatywnie niskim progu minimalnych nakładów kapitałowych. Nieliczne
ograniczenia dotyczą dziedzin takich, jak
działalność developerska, niektóre dziedziny systemu szkolnictwa, obsługa
naziemna w portach lotniczych, telekomunikacja, usługi pocztowe, ubezpieczenia
rolnicze, produkcja i dystrybucja energii elektrycznej,
Cypr jest miejscem coraz większego zainteresowania
inwestorów zagranicznych, co należy zawdzięczać rozumnej polityce władz
przyjaznej inwestorom zagranicznych. Efektem tego jest wzrost bezpośrednich
inwestycji zagraniczne wzrosły w 2005 roku do 1,3 mld euro tj. o 50 proc.
więcej, niż w roku poprzednim. Aż 90 proc. tych inwestycji pochodziło z krajów
europejskich i dotyczyło głównie przedsięwzięć dotyczących handlu, usług
finansowych i obrotu nieruchomościami. Wartość bezpośrednich inwestycji z
Polski stanowiła zaledwie 10 proc. wszystkich inwestycji zagranicznych na
Cyprze. Priorytet mają dziedziny
przemysłu o niskiej pracochłonności, oparte na wiedzy. Stąd duże szanse
ekspansji na Cypr mają w szczególności firmy wykorzystujące najnowocześniejsze
technologie.
Ze względu na mały rynek lokalny oraz bardzo niskie
bezrobocie Cypr nie jest zainteresowany lokowaniem u siebie
dużych przedsiębiorstw produkcyjnych. Jego celem jest utrzymanie i wzmocnienie
roli „europejskiego centrum biznesu". Dlatego też działania są ukierunkowane na
rozbudowę infrastruktury do świadczenia szerokiego zakresu usług biznesowych
sprzyjających współpracy krajów Unii Europejskiej z krajami trzecimi - w
szczególności z regionem Bliskiego Wschodu, Afryki Północnej i krajów
arabskich. Niezwykle istotnym wydarzeniem na drodze integracji gospodarki
cypryjskiej z unijną a także uatrakcyjnienia państwa, jako centrum biznesowego
będzie przystąpienie do strefy euro w 2008 roku.
Jest wiele za...
Dzięki
przystąpieniu do Unii Europejskiej zwiększył się dostęp do rynku cypryjskiego dla
inwestorów zagranicznych. Obecnie mogą oni korzystać nie tylko z wyjątkowej
lokalizacji wyspy - na styku Europy, Afryki i Bliskiego Wschodu - lecz także z
atrakcyjnej infrastruktury biznesowej w tym korzystnej polityki fiskalnej oraz
systemu umów o unikaniu podwójnego opodatkowania. Dlatego też, Cypr jest
wyjątkowo korzystnym miejscem dla międzynarodowych przedsiębiorstw, szczególnie
holdingów, Implementacja prawa unijnego pozwoliła na wykreowanie warunków
prowadzenia transparentnej działalności podmiotów zarejestrowanych na Cyprze.
Akcesja do Unii
Europejskiej wpłynęła na wprowadzenie pozytywnych zmian w sektorze finansowym.
Oferta banków komercyjnych staje się coraz bardziej atrakcyjna i bogata do
małych i średnich przedsiębiorstw, które dominują w gospodarce Cypru. Niska i
stabilna podstawowa stopa procentowa banku centralnego daje możliwość uzyskania tanich kredytów inwestycyjnych.
Nie bez znaczenia są warunki naturalne,
łagodny ciepły klimat, piękne morze, co zachęca do przebywania na wyspie. Kraj ten posiada wysokie
europejskie standardy funkcjonowania instytucji społecznych i publicznych, a
także najwyższym wśród krajów nowej Unii poziomem i stylem życia. Dowodem tego
jest osiągnięcie wartości PKB na jednego mieszkańca, liczonego według siły
nabywczej na poziomie 83 proc. średniej unijnej. Dla porównania wartość tego
wskaźnika dla Polski wynosi 50 proc.
Ogromna ilość Cypryjczyków posiada bardzo
dobre przygotowanie zawodowe i doświadczenie w dziedzinie prawa, bankowości,
finansów, podatków czy zarządzania biznesem. Wynika to z faktu wysokiego
odsetka ludności z wyższym wykształceniem, zdobytego m.in. na najlepszych
światowych uczelniach. Stąd także nie ma barier w zakresie komunikacji w
najważniejszych językach świata.
Cypryjski sektor usług dysponuje pełną paleta
usług związanych z obsługą międzynarodowego biznesu. Należą do nich usługi
bankowe, consultingowe księgowe, audytorskie, informatyczne, projektowe,
edukacyjne, inżynierskie, prawne, frachtowe, opieki zdrowotnej i marketingowe.
Dobrze rozwiniety system bankowy, gdzie oprócz banków krajowych funkcjonują
oddziały 30 międzynarodowych banków, ułatwia dokonywanie transgranicznych
transakcji płatniczych i operacji finansowych. . Istotną zaletą cypryjskiego
systemu bankowego jest brak ograniczeń w transferowaniu środków pieniężnych
poza Unię Europejską. Szeroki zakres usług księgowych opartych ma
Międzynarodowych Standardach Rachunkowości oraz profesjonalnie funkcjonujący
sektor finansowy to niezaprzeczalne atuty przemawiające za traktowaniem Cypru,
jako kraju spełniającego światowe standardy finansowe.
To czego nasi przedsiębiorcy mogą pozazdrościć
Cypryjczykom oraz firmom zagranicznym robiącym interesy na Cyprze to
kompetentna i przyjazna administracja gospodarcza, służąca radą, nastawiona na
wspomaganie przedsiębiorców. Niewielka ingerencja państwa i wynikająca z tego
mała ilość kontroli powoduje, że prowadzenie biznesu na Cyprze nie jest tak
trudne i kosztowne, jak w niektórych krajach. Trzydzieści lat doświadczenia,
jako centrum usług biznesowych, finansów, usług frachtowych. pozwoliło na
wypracowanie odpowiednich wzorców i wytworzenie pozytywnego klimatu dla
robienia intratnych interesów.
System podatkowy
Od lat system podatkowy Cypru wzbudzał wiele emocji, stąd powstało wiele
mitów i legend na ten temat. Dziś Cypr, jako równoprawny członek Unii
Europejskiej posiada system podatkowy zgodny z prawem wspólnotowym. Faktycznie
Cypr posiada bardzo korzystny i przyjazny system podatkowy i jest on w pełni
zharmonizowany z prawem wspólnotowym oraz regulacjami OECD. Jest faktem, że
stawki podatkowe dla przedsiębiorstw (CIT) na Cyprze, są najniższe w Unii
Europejskiej, lecz w żadnym wypadku nie należy jednak dłużej traktować Cypru
jako kraju offshore lub jako tzw. „raju podatkowego". Niskie podatki są
skutkiem właściwych regulacji wewnętrznych i nastawieniem państwa na
maksymalizację obrotów handlowych,
wynikających z otwarcia na świat. Sprzyja temu system międzynarodowych umów o
unikaniu podwójnego opodatkowania, zawartych z ponad 40 krajami, w tym także i
z Polską. Elementem działań władz Cypru, mających na celu stworzenie
transparentnych reguł gry, jest wprowadzenie wymaganych, międzynarodowym prawem
regulacji zapobiegających wprowadzaniu do obrotu środków pieniężnych
pochodzących z nielegalnych źródeł, określane mianem „prania brudnych
pieniędzy". Procedury wymagane dyrektywami unijnymi są zaimplementowane w
instytucjach finansowych i innych podmiotach, gdzie taki proceder mógłby mieć
miejsce. Nowe prawo obowiązuje w jednakowym stopniu rezydentów i podmioty
zagraniczne. Obecny system podatkowy i bankowy - w pełni zgodny z
międzynarodowymi standardami stawia Cypr wśród krajów godnych najwyższego
zaufania dla prowadzenia biznesu.
Obowiązkowi podatkowemu na Cyprze podlegają
osoby mające status Cypryjskiego
Rezydenta Podatkowego. W przypadku przedsiębiorstw, są to te podmioty, które
posiadają zarząd na Cyprze i są kontrolowane z terytorium Cypru. Każda firma
spełniająca to kryterium jest zobowiązana do płacenia na Cyprze podatku CIT -
10 proc. - od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania. Tu należy dodać, że po zastosowaniu
odpowiedniej optymalizacji można jego efektywną stawkę obniżyć lub nawet
sprowadzić praktycznie do zera. Warto w takim przypadku skorzystać z pomocy
lokalnej firmy doradztwa podatkowego. Stąd wynika, że Cypr posiada także
najniższe efektywne stawki podatkowe w całej Wspólnocie.
Firmy posiadające na Cyprze jedynie zakład, lecz nie będące Cypryjskimi
Rezydentami Podatkowymi - uiszczają lokalny podatek CIT tylko od części
dochodu, generowanej na Cyprze. Z kolei firmy, które są zarejestrowane na
Cyprze, lecz nie posiadają tam formalnego zarządu nie są płatnikiem CIT w tym
kraju.
W zakresie
inwestycji kapitałowych obowiązują niezwykle korzystne regulacje dotyczące
udziałowców oraz obligatariuszy. I tak, dywidendy oraz odsetki od obligacji,
które są wypłacane przez cypryjskie spółki swoim udziałowcom - niebędącymi
cypryjskimi rezydentami są zwolnione z „podatku u źródła" (witholding tax). Z kolei zyski kapitałowe wynikające z własności
środków trwałych znajdujących się na Cyprze a także zyski wynikające ze
sprzedaży akcji spółek nie notowanych na giełdzie są obciążone zryczałtowanym
podatkiem w wysokości 20 proc. Zwolnieni z podatku od zysków transakcyjnych są
inwestorzy „grający" na cypryjskiej giełdzie papierów wartościowych.
W przypadku dywidend wypłacanych przez zagraniczną firmę na rzecz firmy
cypryjskiej mającej statut Cypryjskiego Rezydenta Podatkowego ma zastosowanie
zwolnienie z podatku, jeżeli podmiot cypryjski posiada, co najmniej 1% udziałów
w kapitale zakładowym firmy zagranicznej. Opodatkowaniem nie są objęte też
wpływy z tytułu opłat licencyjnych (royalities)
świadczone przez zagranicznych licencjobiorców.
Cypr to także świetna lokalizacja dla firm holdingowych.,
co potwierdzają dane statystyczne. Holding po zapłaceniu 10-procentowego
podatku może wypłacać dywidendy bez odprowadzania podatku u źródła (witholding tax).
Cypryjskie prawo podatkowe określa cztery
stawki podatku VAT: standardowa stawka 15%, dwie zredukowane 8 proc. i 5 proc.
oraz zerowa. Nie podlegają opodatkowaniu VAT niektóre kategorie towarów i usług
takie jak: usługi pocztowe, usługi medyczne, dochody z wynajmu, sprzedaż ziemi
z przeznaczeniem pod budownictwo, usługi finansowe i ubezpieczeniowe. Tamtejszy
urząd skarbowy dokonuje zwrotu nadpłaty podatku VAT w okresach kwartalnych, w
ciągu 40 dni od zakończenia danego kwartału. W większości międzynarodowych
transakcji nie jest stosowany podatek VAT.
W systemie cypryjskim obowiązują również relatywnie
niskie podatki od osób fizycznych (PIT) będących rezydentami, tzn.
pozostających na wyspie ponad 183 dni. Na przykład kwota wolna od podatku PIT
wynosi 10.000 funtów cypryjskich (CYP), co jest równoważne 69.000 złotym. Aby
wejść w najwyższą skalę podatkową 30 proc. należy zarobić 20.000 CYP (138.000
zł).
Przedsiębiorstwa na Cyprze
Cypr
jako członek Unii Europejskiej zniósł wszelkie ograniczenia dla obywateli i
podmiotów gospodarczych z krajów Unii Europejskiej w zakładaniu przedsiębiorstw
na swym terytorium. Każda osoba na naszego kraju będzie traktowana na takich
samych zasadach, jak przedsiębiorca cypryjski.. Zagraniczni przedsiębiorcy mogą
prowadzić na Cyprze działalność gospodarczą praktycznie we wszystkich sektorach
gospodarki, obejmując dowolną ilość udziałów w spółkach. Ze względu na
specyfikę pewnych działów gospodarki, podobnie jak w naszym kraju, są one
koncesjonowane. Przykładem jest sektor
bankowy, gdzie nabycie znacznej ilości akcji banku albo przejęcie nad nim
kontroli wymaga uzyskania zgody Cypryjskiego Banku Centralnego.
Założenie firmy na Cyprze to nieskomplikowany
proces, trwający nie dłużej, niż dwa tygodnie. Dokumenty można sporządzić w
języku angielskim. Wygodnie jest powierzyć kompleksowe załatwienie wszystkich
formalności, obejmujących m.in. wpis do rejestru handlowego, rejestrację
podatkową oraz uzyskanie numeru ubezpieczenia socjalnego wyspecjalizowanej
kancelarii prawnej. Koszt usługi kształtuje się na poziomie 2.500 euro. Taka
kancelaria może w przyszłości zająć się prowadzeniem spraw spółki, a nawet
prowadzeniem zarządu. W praktyce powołuje się pracowników takiej kancelarii,
będącymi obywatelami cypryjskimi, do pełnienia funkcji w organach spółki, co
kwalifikuje ją jako podmiot cypryjski.
Podstawowe formy działalności
gospodarczej na Cyprze:
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (limited company)
Spółka osobowa (partnership)
Oddział (branch)
Samozatrudnienie (sole proprietorship)
Spółka
z ograniczoną odpowiedzialnością
Spółka z
ograniczoną odpowiedzialnością jest najbardziej rozpowszechnioną formą prawną
wśród przedsiębiorstw do tej pory rejestrowanych na Cyprze. Spółka ta
funkcjonuje w oparciu o - wzorowane na prawie angielskim i zharmonizowane z
dyrektywami unijnymi - prawo handlowe (Companies
Law). Posiadaja ona osobowość prawną. Cechą tej formy prawnej jest
ograniczona odpowiedzialność wspólników za zobowiązania spółki a także
możliwość uczestnictwa większej liczby wspólników. W ramach cypryjskich
regulacji wyróżnia się następujące rodzaje spółek z ograniczoną odpowiedzialnością:
Spółka z odpowiedzialnością ograniczoną do
wysokości gwarancji.
Spółka z odpowiedzialnością ograniczoną do wysokości udziałów
Spółka
publiczna (public company limited by shares) - to taka spółka z ograniczoną
odpowiedzialnością, która może gromadzić kapitał w drodze emisji udziałów/akcji
lub obligacji w publicznej ofercie, które następnie mogą być przedmiotem
notowań giełdowych. Do rejestracji tej spółki wymaganych jest, co najmniej
siedmiu wspólników. W swojej konstrukcji spółka ta przypomina polską spółkę
akcyjną.
Spółka niepubliczna - to spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, gdzie zbywalność udziałów
jest ograniczona. Nie ma tu możliwości oferowania udziałów ani obligacji w
ofercie publicznej. W tego typu spółce, liczba udziałowców nie może przekraczać
50-ciu.
Spółka
osobowa
Nie posiada ona
osobowości prawnej a jej funkcjonowanie jest oparte na wzajemnych relacjach
między co najmniej dwoma partnerami. Na Cyprze występują dwa rodzaje takich
podmiotów:
Spółka osobowa zwykła (general partnership) - nie posiada osobowości prawnej. Może posiadać od 2
do 20 wspólników oraz Spółka
komandytowa (limited
partnership) - spółka z ograniczoną
odpowiedzialnością części wspólników. Jest ona odpowiednikiem polskiej spółki
komandytowej. Wspólnikami spółki komandytowej mogą być osoby fizyczne lub osoby
prawne.
Oddział
Firmy zagraniczne
mogą prowadzić działalność gospodarczą na Cyprze w formie oddziału (branch office in Cyprus), nie będącego samodzielnym podmiotem prawnym.
Sposób ustanowienia Oddziału określony
jest szczegółowymi przepisami - procedura nie jest zbyt skomplikowana a
oddziały firm zarejestrowanych w krajach Unii, które publikują corocznie w
kraju rejestracji swoje audytowane sprawozdania finansowe są zwolnione są, przy
zachowaniu określonych warunków, z obowiązku przygotowania i składania
wymaganych prawem, oddzielnych sprawozdań finansowych.
Samozatrudnienie
Działalność gospodarczą na zasadzie samozatrudnienia można prowadzić
albo pod własnym nazwiskiem albo pod nazwą handlową (business name), która
winna być zarejestrowana w Rejestrze Spółek Osobowych (Registraar of Partenrships). Prowadzący działalność gospodarczą na
zasadzie samozatrudnienia odpowiada za ewentualne swoje zobowiązania całym swym
majątkiem. Podejmowanie na Cyprze przez obywateli UE, a więc i przez Polaków,
działalności gospodarczej w ramach samozatrudnienia nie napotyka na żadne
ograniczenia dyskryminujące.
Potencjał rozwojowy
Udział obrotów z
Cyprem w naszej globalnej wymianie handlowej z krajami Unii Europejskiej wynosi
zaledwie 0,01 proc. W 2005 roku wartość naszego eksportu do tego słonecznego
kraju osiągnęła 13,1 mln EUR i była wyższa o 22 proc. w porównaniu z rokiem
poprzednim. Ostatnie lata przynoszą zmianę struktury naszego eksportu na Cypr.
W tym samym okresie sprowadziliśmy z Cypru towary o wartości 1 mln EUR.
Importujemy przede wszystkim owoce cytrusowe, kamień i materiały budowlane,
warzywa i procesory komputerowe. Należy przy tym zaznaczyć, że istnieje jeszcze
wiele towarów cypryjskich nieznanych na polskim rynku.
Dynamika wymiany handlowej pomiędzy Polską i Cyprem
oraz jej struktura wskazują, że istnieje w tym obszarze duży potencjał
rozwojowy Stąd Wniosek, że interesie polskich przedsiębiorców leży niewątpliwie
wykorzystanie możliwości rozwoju współpracy gospodarczej, jakie oferuje Cypr a
także podtrzymanie trendu wzrostowego polskiego eksportu dla tradycyjnych i
jednocześnie wprowadzanie nowych asortymentów towarowych. Polscy konsumenci
zapewne zaakceptują znane wina cypryjskie, słynny ser kozi halloumi, pyszne
ziemniaki, znakomite odmiany owoców cytrusowych, kosmetyki i farmaceutyki.
Należy się spodziewać, że nasi importerzy dostrzegą te możliwości, co wzbogaci
polski rynek i zdynamizuje współpracę - uważa Wiktor Anzelm.
Dużą szansę daje
wykorzystywanie rożnych instrumentów w zakresie badania rynku, kojarzenia
partnerów, promocji, udziału w targach i wystawach. Pozwoli to polskim i
cypryjskim przedsiębiorcom, w szczególności z sektora MŚP, na uzyskanie dostępu
i wchodzenie w nisze popytowe na obydwu rynkach .
15 razy „za", dlaczego warto robić interesy na Cyprze